Aile planlaması; çiftlerin istedikleri zaman, istedikleri sayıda ve istedikleri aralıkla çocuk sahibi olabilmeleri için gebelikten korunma (kontrasepsiyon) yöntemleri ve üreme sağlığı danışmanlığını kapsar. "En iyi yöntem" herkes için aynı değildir; doğru seçim yaşınıza, sağlık durumunuza, gebelik planlarınıza ve yaşam tarzınıza göre birlikte belirlenir.
Korunma yöntemleri
Hormonal yöntemler
- Doğum kontrol hapları: Düzenli kullanımda etkili; adet düzenine ve bazı şikâyetlere de olumlu katkısı olabilir.
- İğne ve implant (kol çubuğu): Uzun süreli, kullanıcı hatasına kapalı yöntemler.
Rahim içi araç (spiral / RİA)
Hormonlu ve bakırlı seçenekleriyle yıllarca koruma sağlayan, geri dönüşümlü uzun etkili bir yöntemdir. Hormonlu tipler aşırı adet kanamasını da azaltabilir.
Bariyer yöntemler
Prezervatif gibi yöntemler, aynı zamanda cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan da korunma sağlar.
Kalıcı yöntemler
Ailesini tamamlamış ve artık çocuk istemeyen çiftler için tüp ligasyonu gibi kalıcı seçenekler değerlendirilebilir.
Doğal yöntemler ve acil korunma
Takvim/vücut ısısı gibi doğal yöntemler ile korunmasız ilişki sonrası acil korunma seçenekleri hakkında doğru ve tarafsız bilgilendirme yapılır.
Yöntem nasıl seçilir?
Her yöntemin etkinliği, avantajları, olası yan etkileri ve sizin için uygunluğu birlikte değerlendirilir. Emzirme dönemi, kronik hastalıklar, sigara kullanımı ve ileride gebelik isteyip istemediğiniz gibi etkenler seçimi belirler. Amaç; size en uygun, kullanmaktan rahat olacağınız yöntemi bulmaktır.
Gebelik planlayanlar için
Korunmayı bırakıp gebelik düşünen çiftler için gebelik öncesi hazırlık (folik asit, sağlık taraması, kronik hastalıkların düzenlenmesi) da bu kapsamda ele alınır.
Sık sorulan sorular
Hap veya spirali bıraktığımda hemen gebe kalabilir miyim?
Geri dönüşümlü yöntemlerin bırakılmasından sonra doğurganlık genellikle kısa sürede geri döner; süre yönteme göre değişebilir.
Doğum kontrol yöntemleri ileride kısırlık yapar mı?
Geri dönüşümlü modern yöntemler kalıcı kısırlığa yol açmaz; bu yaygın bir yanlış inanıştır.
Doğru bilgi önemli: Yöntem seçimi; yaş, sağlık durumu, alışkanlıklar ve beklentilerinize göre kişiselleştirilir. Kararı birlikte, baskı olmadan verirsiniz.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı ve tedavi için lütfen hekiminize başvurunuz.